Phân tích lợi, hại của các phương pháp điều trị mất ngủ phổ biến nhất hiện nay

Muốn trị tận gốc mất ngủ thì điều cốt yếu là tìm nguyên nhân gây mất ngủ. Tuy nhiên, không phải lúc nào cũng dễ tìm được nguyên nhân, trong trường hợp chưa tìm được nguyên nhân thì bạn cần có sự hỗ trợ của thuốc ngủ. Nếu không có tổn thương thực thể nào, đa phần là do kích thích, căng thẳng, lo âu, suy nghĩ quá mức.

Thuốc tân dược trị mất ngủ

thuốc tân dược trị mất ngủ

Tiện lợi, hiệu quả nhanh sau khi sử dụng là điều bạn có thể dễ dàng nhận thấy sau khi dùng. Hiện cung ứng trên thị trường dược phẩm có nhiều nhóm thuốc trị mất ngủ hiệu quả. nhưng mang đến sự an toàn và hiệu quả cho người sử dụng thì có hai loại sau:

  • Cách điều trị mất ngủ bằng nhóm thuốc theo toa, hiệu quả chắc hẳn những người mắc chứng mất ngủ kinh niên hay mãn tính rõ hơn ai hết, khả năng an thần tác động vào bộ não nhanh chóng sau khi dùng.
  • Trị chứng mất ngủ nhẹ, mất ngủ tạm thời bằng nhóm thuốc không theo toa, nếu như loại thuốc trên có khả năng gây tác động đến hệ thần kinh thì sử dụng loại thuốc này bạn hoàn toàn yên tâm về khả năng gây ảnh hưởng của thuốc. Một liệu trình gây ngủ nhẹ, hình thành giấc ngủ tự nhiên do rối loạn thần kinh được khắc phục hiệu quả sau khi dùng. Hiệu quả trong điều trị mất ngủ bất chợt hay tạm thời nhưng cũng không vì vậy mà bạn nên lạm dụng thuốc, thực tế có nhiều ca ghi nhận mắc chứng nghiện thuốc hay nhờn thuốc sau quá trình sử dụng lâu dài.

Những thuốc do bác sĩ kê đơn

  • Các barbital: Những thuốc này, thế kỷ trước được dùng nhiều và rộng rãi, nay đã có nhiều thuốc mới an toàn hơn, thuốc chỉ còn sử dụng trong một phạm vi nhất định như gây mê, cho bệnh nhân bị động kinh…
  • Benzodiazepin: Thuốc có nhiều dẫn xuất được dùng nhiều nhất, mỗi dẫn xuất lại có những tác dụng an thần như: trấn tĩnh, giải lo âu; điều trị rối loạn giấc ngủ do kích thích, mệt mỏi lo lắng; chống kinh giật, co thắt cơ. Một số dẫn xuất còn được dùng để làm thuốc cai rượu…Điều hết sức chú ý khi dùng các thuốc ngủ an thần dẫn xuất benzodiazepin là: Có thể bị lệ thuộc nếu dùng lâu dài với liều cao. Khi không dùng thuốc, có hiện tượng cai thuốc như lo âu, mất ngủ, nhức đầu, mất ngủ, căng cơ, lú lẫn, dễ bị kích thích, có thể bị run, co giật và ảo giác. Vì vậy cần có sự chỉ định liều lượng, thời gian sử dụng của bác sĩ chuyên khoa.
  • Thuốc chống trầm cảm gây ngủ: một số thuốc chống trầm cảm gây ngủ như mitazapin, amitriptylin,…có tác dụng điều trị trầm cảm, do làm ức chế tái hấp thu chọn lọc serotonin ở não. Do đó các loại thuốc này sẽ có tác dụng cải thiện được mất ngủ khi nguyên nhân của mất ngủ là do bệnh lí trầm cảm

Thuốc không cần kê đơn

  • Melatonin: được gọi là “hormon bóng đêm” – đây là hormone do tuyến yên tiết ra vào ban đêm giúp duy trì giấc ngủ ngon của mỗi người. Tuy nhiên khi tuổi tác càng cao thì việc tiết hormone này càng giảm dần. Do vậy, sử dụng melatonin chỉ tác dụng với những bệnh nhân có rối loạn về nhịp thức ngủ.
  • Kháng histamin: Đây là một loại thuốc từ lâu đã được áp dụng để điều trị rối loạn giấc ngủ do nó có tác dụng kiềm chế receptor của histamine – chất dẫn truyền thần kinh điều hòa sự thức tỉnh và sự tăng cường bài tiết histamin làm cho người bệnh khó ngủ. Vì vậy, thuốc có tác dụng gây ngủ nhưng có tác dụng phụ là nhìn mờ, khô miệng, táo bón.

Những lưu ý khi sử dụng thuốc gây ngủ

lưu ý khi dùng thuốc tân dược trị mất ngủ

  • Sử dụng thuốc ngủ để điều trị mất ngủ cần theo chỉ định của bác sĩ và có sự giám sát chặt chẽ từ bác sĩ. Ngoài ra bạn cũng cần lưu ý việc sử dụng thuốc ngủ cũng chỉ là giải pháp tạm thời, không thể quá phụ thuộc, cần phải kết hợp thêm những biện pháp khác mới có hiệu quả (như tạo điều kiện cho giấc ngủ ngon, thay đổi thói quen ngủ hàng ngày…).
  • Nếu cần phải sử dụng thuốc ngủ lâu dài thì chỉ nên sử dụng theo đúng chỉ định, dùng khi cần thiết, không nên sử dụng một cách liên tục hàng ngày để tránh nghiện và giảm dung nạp với thuốc.
  • Tuyệt đối không được sử dụng thuốc cùng với rượu vì có khả năng gây tương tác, làm giảm tác dụng thuốc và gây gián đoạn giấc ngủ
  • Chỉ dùng thuốc khi bạn có đủ thời gian để ngủ đầy đủ, tức là từ 7 – 8 tiếng.
  • Không được điều khiển phương tiện giao thông hoặc máy móc sau khi  sử dụng thuốc ngủ, đặc biệt khi mới bắt đầu sử dụng một loại thuốc ngủ nào đó.

Thảo dược trị mất ngủ

Việc sử dụng tâm sen, nhị sen, lá vông, hoa thiên lý, lạc tiên, tang bạch bì, long nhãn, đan sâm, táo nhân… theo kinh nghiệm dân gian ít nhiều có tác dụng an thần. Tuy nhiên để có hiệu lực và tác dụng, thuốc cần được tiêu chuẩn hóa về các mặt, kể cả lâm sàng, tương tự như passiflozine (passiflore và aubepine) hoặc passinevryl (passiflore – cây lạc tiên, aubepine – cây đào gai, valeriane – cây nữ lang, saule – cây liễu) với dạng bào chế thích hợp sẽ tốt hơn nhiều.

Người bị mất ngủ có thể áp dụng các bài thuốc đặc trị phù hợp cho chứng bệnh của mình như sau:

Trị mất ngủ với hoa nhài

hoa nhài trị mất ngủ

Hoa nhài ngoài việc dùng để ướp trà tạo mùi thơm thì cả rễ và hoa của loại cây này còn được ứng dụng để chữa mất ngủ hiệu quả. Có 2 cách dùng cây hoa nhài làm thuốc như sau:

Với hoa nhài, bạn hái khoảng 10 bông hoa tươi sau đó cho thêm 2g tâm sen sắc lấy nước uống nhiều lần trong ngày.

Với rễ cây nhài bạn có thể phơi khô, cắt nhỏ để ngâm rượu. Rượu rễ hoa nhài để khoảng 1 tháng sẽ ngả sang màu hanh vàng, có mùi thơm nhẹ rất dễ uống. Dùng liên tục khoảng 1 tuần sẽ giúp ngủ ngon hơn.

Dâu tằm

Quả dâu tằm khá lành tính và nhiều tác dụng với sức khỏe đặc biệt tốt cho người mất ngủ. Còn gì tuyệt vời hơn khi mùa hè nắng nóng được thưởng thức những cốc nước dâu ngâm mát lạnh. Một cách khác, bạn cũng có thể làm cao dâu bằng cách ép lấy nước 1kg dâu tằm chín rồi đem đun trong lửa nhỏ, thêm đường nấu thành cao mềm, mỗi ngày dùng 1-2 lần, mỗi lần khoảng 5g. Vừa dễ ngủ lại cung cấp nhiều vitamin cho cơ thể.

Hạt sen

Hạt sen không chỉ được dùng dưới dạng thực phẩm mà nó còn được các chuyên gia Đông Y đánh giá cao trong việc an thần, thúc đẩy giấc ngủ. Tuy nhiên, thành phần chính chữa mất ngủ lại không phải hạt sen mà là tâm sen – phần nhân màu xanh nhỏ nằm ở giữa hạt.

Bạn có thể sử dụng hạt sen nấu thành những món ăn – bài thuốc hay chữa mất ngủ như chè sen, hạt sen long nhãn… Nên để cả phần tâm sen bên trong mặc dù sẽ làm món ăn có vị đắng nhẹ nhưng lại rất tốt. Nếu dùng riêng phần tâm sen thì cần sao vàng để hạ bớt dược tính sau đó hãm nước pha trà uống. Liều lượng thích hợp mỗi ngày là từ 1 – 3g. Dùng quá nhiều sẽ ảnh hưởng đến khả năng sinh lý của cả hai giới.

Lá vông nem

vông nem trị mất ngủ

Lá vông nem có chức năng như tên gọi của mình – dùng lấy lá gói nem hoặc được trồng để làm cảnh. Tuy nhiên từ lâu đời y học cổ truyền đã chứng minh trong lá vông có những hợp chất tác động lên hệ thần kinh trung ương, kích thích giấc ngủ. Lá vông nem cũng có thể chế biến thành nhiều bài thuốc hay chữa mất ngủ như sau:

  • Hãm nước uống: Lấy lá vông, hoa nhài tươi, táo nhân sao đen và tâm sen sao thơm thành 1 thang, sắc với 2 lít nước uống nhiều lần trong ngày.
  • Ngâm rượu: Lấy lá vông nem phơi khô thái nhỏ, cho 1 lít rượu vào ngâm ngập lá, đập nắp kín để trong 20 ngày, mỗi lần uống lấy 15ml dùng trước khi đi ngủ là tốt nhất.
Bài viết liên quan