Thoái hóa cột sống lưng là bệnh như thế nào ?

Thoái hóa cột sống đặc biệt là thoái hóa cột sống lưng thường âm thầm diễn biến nhưng bệnh lại để lại hậu quả vô cùng nặng nề. Đây là căn bệnh làm suy giảm nghiêm trọng chất lượng cuộc sống của người mắc phải. Phát hiện sớm và điều trị tích cực chính là yếu tố tiên quyết để bệnh nhân thoái hóa cột sống tránh được biến chứng và trở lại cuộc sống bình thường.

Cấu trúc của cột sống lưng trong cơ thể người

thoái hóa cột sống

Ở người, cột sống kéo dài từ hộp sọ đến xương chậu và đóng vai trò như 1 trục cân bằng nâng đỡ cơ thể đồng thời bảo vệ các tổ chức thần kinh trong cột sống. Cột sống bình thường có cấu tạo bởi 3 đường cong tạo thành hình chữ S. Cấu tạo cột sống như vậy cho phép phân tán trọng lực tác động trên cơ thể.

Cột sống không liền khối mà được tạo thành từ hàng loạt các đốt xương xếp chồng lên nhau. Các đốt xương này được nối với nhau bởi 1 lớp đệm được gọi là đĩa đệm. Đĩa đệm cột sống vừa có tác dụng kết nối các đốt xương vừa có tác dụng hấp thụ các lực tác động lên cột sống.

Cột sống ở con người được chia thành 3 khu vực gồm: 7 đốt sống vùng cổ, ký hiệu từ C1 tới C7, 12 đốt sống vùng ngực được ký hiệu từ T1 tới T12 và 5 đốt sống vùng thắt lưng có ký hiệu từ L1 tới L5. Trong đó, cổ và thắt lưng là 2 vùng dễ mắc phải thoái hóa cột sống nhất.

Bệnh thoái hóa cột sống lưng sinh ra bởi những nguyên nhân nào?

 

Thoái hóa cột sống lưng gây ra bởi nguyên nhân tự thân:

Trải qua thời gian, cơ thể người bị lão hóa là không thể tránh khỏi. Tuổi tác càng tăng, cấu trúc cột sống ở người cao tuổi có nguy cơ hư hại trầm trọng: đĩa đệm khô dần khiến bao xơ đĩa đệm dễ bị rách vỡ, các dây chằng bị xơ cứng, các mô sụn cũng bị hao mòn…khiến cho khả năng chống đỡ cơ thể, khả năng cân bằng và bảo vệ dây thần kinh bị suy giảm rõ rệt.

Quá trình thoái hóa nhanh hay chậm cũng bị ảnh hưởng nhiều bởi lối sống và cách sinh hoạt. Tùy theo thói quen sinh hoạt mà có người mắc phải thoái hóa cột sống khi mới 30 -35 tuổi, nhưng có người 50, 60 tuổi xương khớp vẫn chắc khỏe.

Thoái hóa cột sống lưng gây ra bởi nguyên nhân bên ngoài:

  • Tai nạn, té ngã tạo thành chấn thương vùng cột sống nhưng điều trị không dứt điểm
  • Thừa cân, béo phì khiến cột sống chịu trọng lực lớn trong thời gian dài dẫn tới thoái hóa cột sống
  • Lao động là làm việc sai tư thế, khiến cột sống bị bẻ cong lệch khỏi đường cong sinh lý cũng gây nên thoái hóa cột sống
  • Sử dụng nhiều các chất kích thích như rượu, bia, thuốc lá cũng khiến các đĩa đệm bị suy yếu có thể tạo thành thoái hóa cột sống
  • Chế độ dinh dưỡng thiếu khoa học: đồ ăn nhiều dầu mỡ, thiếu lượng canxi, magie cần thiết cho cơ thể…
  • Tập luyện thể dục, thể thao quá sức tạo thành chấn thương hoặc sai tư thế khiến cột sống bị tổn thương

Thoái hóa cột sống lưng có những triệu chứng nhận biết thế nào?

thoái hóa cột sống lưng

Thống kê cho thấy, khoảng 80% người trung niên có triệu chứng thoái hóa cột sống do lão hóa tự nhiên. Nguyên nhân gây bệnh là do tình trạng hư hỏng phần sụn đệm giữa các đốt sống thắt lưng kèm theo phản ứng viêm, làm giảm chức năng nâng đỡ cơ thể, chèn ép vào các rễ thần kinh, gây đau với nhiều mức độ khác nhau.

Có 9 triệu chứng thường gặp, bao gồm các triệu chứng sau:

Triệu chứng bệnh thường xuất hiện các cơn đau lưng kéo dài từng đợt rồi giảm và hết. Sau đó lại xuất hiện đợt khác sau khi vận động nhiều ở khớp và quanh khớp. Kết hợp với tình trạng chịu áp lực quá tải kéo dài của cột sống. Bệnh cũng gây, những cảm giác nhức nhối vùng lưng khiến người bệnh luôn có cảm giác không thoải mái trong bất kỳ tư thế nào.

  • Đau vùng lưng dưới, đau lan buốt xuống mông và kéo xuống chi chân, biểu hiện đau đầu nhất là về đêm.
  • Xuất hiện những cơn đau lưng đột ngột sau chấn thương, vận động quá mức, hoặc sau khi bị mắc mưa, bị lạnh.
  • Đau ở phần cột sống thắt lưng, đau nhiều nên cúi không được, ngồi xuống không đứng lên ngay được.
  • Đau lưng dữ dội, hoặc âm ỉ làm hạn chế vận động, đứng vẹo qua một bên.
  • Đau tăng xuất hiện khi vận động, thay đổi thời tiết, ho hay trở mình cũng đau.
  • Xuất hiện chứng co cứng cơ cạnh cột sống.
  • Đau cột sống âm ỉ và có tính chất cơ học (đau tăng khi vận động và giảm khi nghỉ ngơi). Khi thoái hóa ở giai đoạn nặng, có thể đau liên tục và ảnh hưởng đến giấc ngủ. Bệnh nhân có thể cảm thấy tiếng lục khục khi cử động.
  • Bệnh nhân đau khu trú tại cột sống. Một số trường hợp có đau rễ dây thần kinh do hẹp lỗ liên hợp hoặc thoát vị đĩa đệm kết hợp. Có thể có biến dạng cột sống: gù, vẹo cột sống. Trường hợp hẹp ống sống: biểu hiện đau cách hồi thần kinh: bệnh nhân đau theo đường đi của dây thần kinh tọa, xuất hiện khi đi lại, nghỉ ngơi đỡ đau (Cộng hưởng từ cho phép chẩn đoán mức độ hẹp ống sống).

thoái hóa cột sống lưng

Một số bệnh gây nên bởi thoái hóa cột sống lưng

 

Bệnh gai cột sống

Thoái hóa cột sống lưng khiến đĩa đệm bị xẹp lún, các dây chằng cột sống bị chùng giãn. Lúc này cơ thể sẽ tự tăng cường tạo ra canxi để phục hồi dây chằng theo cơ chế tự điều hòa. Chính điều này khiến canxi dư thừa trong cơ thể lắng đọng quanh xương sống tạo thành những gai nhỏ. Gai cột sống sẽ cọ xát vào dây chằng, dây thần kinh, đĩa đệm gây nên những cơn đau cho bệnh nhân thoái hóa cột sống.

Bệnh đau dây thần kinh tọa

Dây thần kinh tọa là dây thần kinh lớn nhất trong cơ thể con người. Dây thần kinh tọa chạy từ lưng tới mặt sau của 2 chân và kéo dài tới đầu ngón chân. Bệnh nhân mắc phải thoái hóa cột sống lưng thường có đĩa điệm bị tổn hại khiến các đốt xương không được nâng đỡ và chèn ép lên dây thần kinh tọa gây đau đớn.

 

thoái hóa cột sống

Bệnh thoái hóa cột sống lưng có nguy hiểm không?

Thoái hóa cột sống lưng nếu không được điều trị đúng cách và dứt điểm sẽ để lại rất nhiều những biến chứng nguy hiểm. Thậm chí bệnh có thể gây biến chứng liệt nửa người, mất khả năng lao động, mất khả năng đi lại.

Biến chứng thoái hóa cột sống lưng

  • Bệnh nhân thoái hóa cột sống thường bị rối loạn cảm giác, có thể liệt một hoặc cả 2 tay.
  • Nhịp tim bị rối loạn do dây thần kinh cho phối tim bị cột sống chèn ép, có thể dẫn tới đau tim, đột quỵ.
  • Người mắc thoái hóa cột sống rất dễ mắc phải chứng rối loạn tiền đình, đau đầu, chán ăn.
  • Nhiều trường hợp dây thần kinh thực vật bị chèn ép và tổn thương dẫn tới mất kiểm soát đại tiểu tiện.
  • Thoái hóa cột sống vùng lưng gây biến dạng cột sống, veoj cột sống, lưng gù.
  • Chân yếu, tê liệt thậm chí mất khả năng đi lại

Một số biện pháp phòng ngừa căn bệnh thoái hóa cột sống lưng

Thoái hóa cột sống lưng là quá trình tự nhiên không thể ngăn chặn đối với người cao tuổi tuy nhiên hoàn toán có thể làm quá trình thoái hóa chậm lại nếu có một lối sinh hoạt và ăn uống khoa học, điều độ.

Chế độ dinh dưỡng ngăn ngừa thoái hóa cột sống lưng

  • Tăng cường hấp thu các thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất tốt cho xương khớp như: Canxi, magie, vitamin D, K, C…
  • Bổ sung Glucosamine từ thức phẩm chức năng có tác dụng tăng sinh dịch khớp, phục hồi tổn thương đĩa đệm
  • Hấp thụ vào cơ thể từ 2 lít nước sạch mỗi ngày
  • Hạn chế tối đa các chất kích thích đi vào cơ thể

Thói quen sinh hoạt tốt cho ngăn ngừa thoái hóa cột sống lưng

  • Giảm áp lực dồn lên cột sống, tránh bê vác quá nặng, điều chỉnh tư thế khi ngồi, khi nằm.
  • Thường xuyên thay đổi tư thế khi ngồi tại chỗ. Tránh ngồi một tư thế quá lâu, mỗi 45 cho tới 60 phút nên đứng dậy đi lại để giảm áp lực cột sống và lưu thông máu
  • Giảm cân, không để xảy ra tình trạng béo phì.
  • Tập thể dục với các bài tập dãn lưng nhẹ giúp xương khớp dẻo dai, tăng khả năng phục hồi đồng thời cho cột sống được thư dãn.

thoái hóa cột sống lưng

Khi nhận thấy các cơn đau bất thường ở cột sống cụ thể là vùng cổ hay vùng thắt lưng, người bệnh nên ngay lập tức tới thăm khám tại các cơ sở y tế tin cậy để làm rõ bệnh. Trong trường hợp đã được chẩn đoán mắc thoái hóa cột sống cần tuân thủ chính xác liệu trình chữa bệnh, kèm theo đó là thay đổi những thói quen xấu gây nên bệnh thoái hóa cột sống lưng.

Bài viết liên quan